Energie & duurzaamheid in relatie tot de transitie visie warmte

Gesproken met: Erik van Lith en Kerusha Lutchmiah

Op 28 oktober jl. heeft Miranda Pruntel-Vrieling, namens de InfraCampus en Stichting IKN een interview afgenomen met Erik van Lith en Kerusha Lutchmiah. Tijdens dit interview stond het thema ‘Energie & duurzaamheid in relatie tot de transitie visie warmte centraal’. Het Marktteam Water & Energy van Royal HaskoningDHV stond op het programma van oktober om hierover meer te vertellen tijdens het seminar. Door de aangescherpte regels omtrent Corona, is er een interview afgenomen via Teams.

1. Aquathermie is een breed begrip, kunnen jullie aangeven waar Royal HaskoningDHV zich op richt?

Er is een verbreding in de kerntaken als het gaat om energie, onderdeel van warmtetransitie. Aquathermie is een verzamelterm voor het oogsten van warmte (thermische energie) uit waterbronnen. We zijn betrokken van onderzoek tot realisatie.Als het gaat om de realisatie dan hebben we in de warmteketen te maken met verschillende rollen van verschillende partijen. Zo geeft Kerusha Lutchmiah aan: je hebt een
Regisseur, Bronhouder, Producent, distributeur, Leverancier  en Afnemer. Bij iedere rol hoort een andere verantwoordelijkheid, waarbij draagvlak gecreëerd moet worden. Een voorbeeld hiervan is de renovatie van zuiveringsinstallaties, waarbij Thermische Energie uit Afvalwater (TEA) werd meegenomen. De keuze om warmte aan de buurt te leveren of niet hangt sterk af van de rollen, belangen en afspraken.
Je ziet momenteel in de markt dat, als het gaat om duurzame energie, dat er steeds meer lokale (burger)initiatieven worden ontwikkeld. de bewoners.. Uiteraard is dit per gemeente verschillend en is het afhankelijk van ruimte die de publieke organisaties hiervoor geven.
 

2. Voor wie voert Royal HaskoningDHV opdrachten uit? Wie is jullie voornaamste doelgroep?

We bedienen verschillende klanten, geeft Erik Lith aan. Zo bedienen we waterschappen, gemeenten, drinkwaterbedrijven, maar ook leveranciers en aannemers. Deze laatste doelgroep schakelt ons in, bij bijvoorbeeld een nieuwbouwproject. Royal HaskoningDHV wordt dan gevraagd om een haalbaarheidsstudie uit te voeren. Een voorbeeld is ook een woonlocatie in Amsterdam, waar Thermische Energie uit Oppervlaktewater (TEO) als hoogste potentie werd gezien. Hierbij wilde men de warmte en de koude uit oppervlaktewater benutten om gebouwen te verwarmen en te koelen.
 

3. Hoe profileert Royal HaskoningDHV zich in de markt?

We bieden het totale pakket aan, waarbij we de klant ontzorgen. Dit betreft uiteraard het technische en,financiele  aspect, maar ook ‘Governance’ is hierbij een belangrijk onderdeel. De opgave die we hebben met betrekking tot Aquathermie willen we breder benaderen dan alleen het belichten van de technische kant, waar TEO centraal staat. Ook richten wij ons op TEA en Thermische Energie uit Drinkwater (TED).. Hierbij vult Erik aan dat digitale data steeds belangrijker wordt. Door de beschikbare data kunnen we de betrouwbaarheid en de realiseerbaarheid aantonen. Daarnaast kunnen we deze data inzetten om draagvlak te creëren bij onze stakeholders. Om deze data te genereren hebben we modellen ontwikkeld, die er toe leiden dat we de klant nog beter kunnen helpen met zijn/ haar vraagstuk.

4. Jullie voeren onderzoeken uit t.b.v. Aquathermievraagstukken, maar komen jullie ook weer in beeld bij de realisatie?

Hierbij noemde Kerusha een concreet voorbeeld. Royal HaskoningDHV is nauw betrokken bij de renovatie van de rioolwaterzuivering (rwzi) in Beverwijk. In een normaal traject,  voeren we eerst een quickscan uit om te kijken of de warmtevraag en aanbod matcht. Vervolgens wordt een haalbaarheidsstudie uitgevoerd. Voor de rwzi hebben we de tender gewonnen voor de realisatie van TEA. Wij geven gedurende  alle drie fasen advies, maar de realisatie is natuurlijk mooi om mee te maken. Vaak ontstaat er in een uitvoeringsproces een zogeheten co-creatie, waar kennis actief wordt gedeeld met betrokken partijen. Dat weer ten goede komt aan een langdurige samenwerking. In een dergelijke samenwerking is assetmanagement ook cruciaal, waarbij een link wordt gelegd met digitalisering. Hierdoor ligt de focus op de prestaties die je wilt leveren. En is het tevens mogelijk om voortdurend te monitoren om de juiste keuzes te maken en waar nodig bij te stellen. Erik benadrukt dat Royal HaskoningDHV altijd opereert als een onafhankelijk adviesbureau.

5. Welke kansen zien jullie in de markt?

Erik en Kerusha benoemden hier een drietal kansen. Om te beginnen zijn zij van mening dat Aquathermie in de toekomst volwaardig wordt ingezet als energiebron. Gelukkig zijn er inmiddels al veel referentieprojecten. Daarnaast benoemden beiden aquathermie als ‘mee koppel kans’. Hier doelden Erik en Kerusha op de kademuren, die vervangen moeten worden in onder meer Amsterdam. Dit is een grote renovatie opgave, waar TEO aan gekoppeld kan worden. Tot slot werd digitalisering als kans gekenmerkt. Dit neemt een steeds grotere rol in binnen de Infrasector. Waardoor er steeds meer controle komt, met als gevolg een optimaal resultaat.

6. Welke bedreigingen zien jullie in de markt?

Hierbij gaf zowel Erik als Kerusha aan dat ze het Governance vraagstuk als een uitdaging zien. Om draagvlak te creëren voor de warmte transitie is het aangaan van dialoog erg belangrijk. Tevens moet transparant worden gecommuniceerd richting de burger, zodra er keuzes worden gemaakt en dat begint al bij de vraag: wie neemt initiatief de overheid of bijvoorbeeld een energiecooperatie. Er zijn nu al voorbeelden bij onder meer de realisatie van warmtenetten dat dit niet goed is verlopen. Burgers waren hierbij onvoldoende betrokken. Met als gevolg grote ontevredenheid.
Erik merkte hierbij op dat het juridische vraagstuk ook van groot belang is. Waarbij ze aangeeft: “wacht niet tot dat er wetgeving wordt gemaakt, want dan is het de ‘gestolde’ werkelijkheid, zoek de grenzen op in wat je samen kunt oppakken”.

7. Waar staat Royal HaskoningDHV over vijf jaar, wat is jullie ambitie naar de toekomst?

Royal HaskoningDHV acteert dan als belangrijke speler danwel sparringpartner. We laten zien aan de markt dat we complexe opgaven tot uitvoering kunnen brengen. Onze ambitie is dat we Nederland dichter bij de klimaatdoelen brengen. Waarbij Kerusha ook verwees naar de slogan van Royal HaskoningDHV: “Enhancing Society Together”.

410